Op donderdag 10 september vond een gesprek plaats met woningbouwcorporatie Wocom. Enerzijds was dit gesprek bedoeld als kennismaking met nieuwe raadsleden, maar het doel was vooral om inzicht te krijgen op de plannen van Wocom voor het realiseren van huurwoningen in Laarbeek. Een belangrijke speler in het oplossen van de woningbouwproblemen van onze regio.
Wocom is de enige woningbouwstichting die in Laarbeek opereert. Het bezit 1266 sociale huurwoningen in Beek en Donk, 533 in Aarle-Rixtel, 313 in Lieshout en 71 in Mariahout. Hieronder vallen ook de woonwagenkampen. Het doel is het aantal huurwoningen te laten groeien van 2183 naar 2900 in 2040.
Wocom is een stichting met een maatschappelijke taak en heeft geen winstoogmerk. In totaal behoort 47% van de huishoudens in Laarbeek tot de doelgroep van Wocom maar woont slechts 2/3 van deze doelgroep ook daadwerkelijk in een sociale huurwoning.
Wocom ziet wonen als een gemeenschappelijke opgave, samen met de gemeente en andere maatschappelijke partners van de gemeente. Het gaat dus niet alleen om huizen, maar ook om leefbaarheid in de wijken. “Een woning is pas een thuis als de omgeving ook klopt”, dus daarom spreekt men over wonen en niet over woningen.
De vraag naar sociale huurwoningen is onverminderd groot en nog steeds groeiende. De voornaamste groei ontstaat uit mensen elders uit de regio, die qua woningbouw onder druk staat. Dit is ook te zien in de cijfers welke mensen reageren op woningen in Laarbeek via het regionale zoeksysteem, Wooniezie genoemd. In 2025 waren dit er ca 14.000. Het woningbouwaantal moet dus flink groeien. In de afgelopen jaren vanaf 2022 zijn er 77 nieuwe woningen gebouwd, 19 bestaande huurwoningen verkocht, 45 gesloopt en 10 aangekocht. In totaal zijn er dus maar 23 woningen bijgekomen. Dat is dus veel te weinig met het doel tot 2040, namelijk ruim 700 stuks. De planning van de korte termijn is een groei van 138 woningen tot 2031, dus gemiddeld maar 20 per jaar. Van de te realiseren woningen tot 2040 is 70% voorzien in een concreet project. De wens is om dit te laten groeien naar 130% omdat er geregeld nog projecten afvallen of wijzigen.
Voor de woningen die worden gebouwd moet kritisch gekeken worden naar de locaties. Niet iedere bouwlocatie is geschikt voor een sociale huurwoning. Als je bijvoorbeeld geen auto hebt kunnen voorzieningen niet te ver weg zijn. Strak 30% sociale huur in nieuwbouwplannen is daarmee geen hard uitgangspunt. Niet alleen kijken naar aantallen maar vooral naar leefbare wijken. Gezien de aantallen nog te bouwen woningen is er nog voldoende uitdaging hebben we geconstateerd.
Dan is er ook nog gesproken over de toewijzing van woningen. Toewijzen van woningen gaat via het regionale woonezie systeem dat vastzit aan regionale afspraken. Grotendeels gaat dit op basis van inschrijftijd (74%), een kleiner deel voor loting (8,5%) en als laatste nog passend toewijzen en voorrangsregelingen (17,5%). Het is niet altijd mogelijk dat inwoners uit Laarbeek voorrang krijgen op een woning in Laarbeek. Wel is te zien dat 55% van de nieuwe huurders uit Laarbeek komen. Bij nieuwbouw, waar wel lokaal mag worden toegewezen, gaat dit om 73%. Hoewel je zou verwachten dat dit getal 100% zou moeten zijn gezien de wachtlijsten blijkt dat toch niet iedereen zondermeer iedere woning accepteert die wordt aangeboden.
Huurkandidaten blijven kritisch op locatie en soort huis, dat is ook te zien bij de toewijzing via Woonezie waar nog best veel geweigerd wordt bij toewijzing. Soms staan woningen in Laarbeek daarom langer leeg, omdat het toewijzingsproces meer tijd kost. Als namelijk iemand weigert, moet de woning opnieuw worden aangeboden in het systeem. Het komt weinig voor dat de eerste direct accepteert. Vooral woningzoekenden die al lang ingeschreven staan nemen ook de tijd om de juiste woning te krijgen.
Afsluitend is nog gesproken over het realiseren van middenhuur woningen. Dit zijn woningen voor mensen die niet kunnen kopen maar teveel verdienen voor een sociale huurwoning. Als ABL vinden we dat deze groep, waar vooral veel starters in zitten, beter bediend moet worden met een optie tot betaalbare huur. Wocom heeft dit lang afgehouden maar wil hierin toch stappen gaan zetten, hoewel nog erg behoedzaam. Als middenhuur wordt gerealiseerd, kan ook meer huur gevraagd worden en kan dit juist helpen in de financierbaarheid van de woningcorporatie. Wel heeft men al stappen gezet om scheefwoners meer huur te laten betalen (betalen naar draagkracht). Hierdoor is scheefwonen niet meer echt een probleem en geeft het meer diversiteit in wijken met veel sociale huur.
Als laatste is nog ingezoomd op duurzaamheid. Veel woningbouwcorporaties lopen namelijk financieel vast omdat nieuwbouw en het verduurzamen van woningen parallel loopt. Qua verduurzamen van woningen heeft Wocom het doel om in 2050 CO2 neutraal te zijn en dit is ook zo opgenomen in de begroting. Het doel in 2030 over alle woningen een gemiddeld label A te hebben, gaat men halen. Als verduurzaming qua budget krap wordt dan is er ruimte om dit te temperen om nieuwbouw voorrang te geven.
